Grzyby są niezwykłymi przedstawicielami żywych organizmów. Stanowią całkowicie odrębne królestwo względem roślin i zwierząt. Na ogół uważane za ekskluzywny dodatek do potraw lub postrzegane są przez pryzmat trujących właściwości niektórych z ich przedstawicieli. Są i takie grzyby jak Reishi (Lakownica lśniąca), które używane są w terapiach przeciwnowotworowych.


 

W codziennym życiu nie zauważamy obecności grzybów. Nie mówię tutaj o tych okropnych wykwitach na ścianach czy na wieczkach za długo przetrzymanych jogurtów w lodówce. Bez królestwa Fungi nie byłoby tak prozaicznych rzeczy jak chleb, ser, piwo czy penicylina.

Aktualnie ludzkość zdołała odkryć i opisać około 120 tys. gatunków grzybów. Każdego roku odnajdywanych jest blisko 1700 nowych. Według niektórych obliczeń wynika, że w sumie wszystkich gatunków grzybów jest 1,5 mln! To 5 razy więcej niż samych roślin nasiennych!

Ich znaczenie w przyrodzie jest kluczowe, ponieważ są reducentami. Jako ostatnie ogniwo w łańcuchu pokarmowym rozkładają martwą organiczną część ekosystemu. Dzięki nim lasy nie pokrywają się grubymi warstwami liści i zwierząt. Dzięki nim zapewniony jest obieg materii w przyrodzie.

Każdy z nas wymieniłby kilka rodzajów grzybów. Pieczarki, maślaki, borowiki, kurki czy trufle są cennym (a szczególnie te ostatnie) surowcem kulinarnym. O ich właściwościach odżywczych w sumie się nie mówi, bo nie mają na ogół w sobie niczego nadzwyczajnego. Głównie białko i witaminy z grupy B, ewentualnie trochę najpopularniejszych minerałów.

Zupełnie inaczej jest w przypadku grzybów leczniczych, które są mało popularne w Polsce. Ich właściwości poprawiające jakość zdrowia i przedłużające życie są potwierdzone w licznych badaniach naukowych. Dodatkowo stoi za nimi przeszło 4000 lat praktyk w chińskiej medycynie ludowej.

Grzyb Lakownica lśniąca (Ganoderma lucidum) zwane również Reishi wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwwirusowe, obniżające ciśnienie (hipotensyjne), przeciwalergiczne, stymulujące układ odpornościowy ( immunostymulujące), antynowotworowe i właściwości obniżające cholesterol (hipolipemiczne).

W naturalnym środowisku występują niezwykle rzadko, dlatego też w celach leczniczych hodowane są one na specjalnych farmach. Reishi występuje w kilku odmianach i w zależności o koloru określa się jego przydatność w terapiach: czerwony, fioletowy, niebieski, żółty, czarny i biały. Z czego ta pierwsza (odmiana) jest najcenniejsza.

Bioaktywne substancje i ich właściwości

Sztandarowymi związkami istotnymi dla zdrowia człowieka są polisacharydy (wyizolowano ponad 150!), a konkretniej beta-D-glukany związane z aminokwasami. Odpowiedzialne są one za działanie przeciwnowotworowe. Wzmagają produkcje interferonu, który podnosi odporność organizmu i niszczy wolne rodniki. Przy okazji wspomaga wytwarzanie nowych komórek typu B, które produkują przeciwciała. Jednocześnie podnosi się ilość makrofagów w ustroju, a one pomagają lepiej działać leukocytom, usprawniają syntezę DNA i RNA, białek (w wątrobie), szpiku kostnego i krwi.

reishi, lakownica lśniąca

Wendell Smith, CC BY 2.0, https://www.flickr.com/photos/wendellsmith/sets/72157637206463085

Jeden związek, a uruchamia szereg procesów, które wspierają i stymulują siebie nawzajem. Ze względu na niski ciężar cząsteczkowy i dobrą rozpuszczalność w wodzie, beta-glukan może zostać wykorzystany do zastrzyków żylnych w leczeniu nowotworów.

Triterpentyny zwane kwasami ganoderenowymi mają działanie obniżające poziom cholesterolu we krwi oraz zmniejszające skurcz naczyń krwionośnych poprzez hamowanie produkcji enzymu biorącego udział w wytwarzaniu angiotensyny (której zadaniem jest kontrola stężenia jonów sodowych i potasowych w organizmie). Przedstawicielem triterpentyn jest kwas ganoderenowy, który wykazuje silne działanie przeciwbólowe, detoksykacyjne i uspokajające.

Inne substancje występujące w reishi to adenozyna (zmniejsza lepkość krwi i usprawnia pracę krwiobiegu, dzięki czemu poprawia zaopatrzenie serca i mózgu w tlen) oraz sterole i wolny kwas oleinowy.

Na jakie choroby i schorzenia polecane są grzyby reishi?

Nie tyle są one cudownym lekarstwem na nowotwory, co świetnym katalizatorem naturalnych reakcji obronnych organizmu. Ganoderma swoje zadziwiające i zakrawająco o cud właściwości zawdzięcza polisacharydom, które wchodzą w jej skład. Są co prawda tak skomplikowane i rozbudowane, że ludzki organizm ma problemy z ich przyswajaniem, ale wystarczy odpowiednia dawka witaminy C, żeby zwiększyć ich wchłanianie.

Rozbite na mniejsze części (oligosacharydy) pobudzają działanie makrofagów, które potrafią znaleźć i zniszczyć wszelkie patogenne czynniki w tym komórki nowotworowe. Są opisane i potwierdzone medyczne przypadki wyleczenia nowotworów przy pomocy terapii z wykorzystaniem preparatów z reishi. Jedne z bardziej interesujących zastosowań, na jakie trafiłem w toku poszukiwań informacji na temat tych niezwykłych grzybów:

*rak płuca powstały w wyniku pooperacyjnego przerzutu po usunięciu raka piersi (brak komórek rakowych po półrocznej terapii),

*5 cm guz mózgu (zmniejszenie jego wielkości, odzyskanie przytomności i pamięci),

*rak trzustki (leczenie ekstraktem z Ganoderma lucidum w połączeniu z witaminą C – całkowite wyleczenie),

*rak piersi z przerzutami do kości (poprawa jakości życia i powrót do samodzielnego funkcjonowania),

*rak odbytnicy z przerzutem na wątrobę (zredukowanie wielkości guza, ogólna poprawa stanu zdrowia).

Owy przedstawiciel reducentów zbawiennie wpływa również na serce. Poprzez rozszerzenie naczyń wieńcowych mięsień sercowy jest lepiej dotleniony. Wzrasta również przepływ krwi i obniża się ciśnienie krwi, ale tylko w przypadkach, gdy jest one zbyt wysokie. Grzyby reishi mogą przyczynić się do zmniejszenia lub zlikwidowania bólów klatki piersiowej, zaburzenia rytmu serca i duszności. Ponadto zmniejszają lepkość krwi, co zapobiega tworzeniu się skrzepom. Właściwości te zmniejszają lub nawet niwelują ryzyko wystąpienia wylewów krwi do mózgu, tętniaka oraz niektórych chorób serca.

Następnym prozdrowotnym wpływem na zdrowie człowieka jest ich działanie immunostymlujące i immunomodulujące. Jak wcześniej już pisałem polisacharydy wzmagają produkcję i aktywność limfocytów, makrofagów oraz cytokin. Lepsza odporność i jej szybsza reakcja na patogeny przekłada się na zdrowie ogólne całego organizmu. Nie dość, że wszelkie wirusy, bakterie i niebezpieczne grzyby są w porę wyłapywane i niszczone to jeszcze przy okazji niszczone są komórki nowotworowe. Cytokiny odpowiadają za kontrolę procesów zapalnych i stymulują pracę układu odpornościowego.

Bezpieczeństwo, zagrożenia i stosowanie

Dawka LD50 (uśmiercenie 50% badanej populacji) ekstraktu z Ganoderma lucidum u gryzoni wyniosła 38 g/kg masy ciała po wstrzyknięciu dootrzewnego. To bardzo dużo zważywszy na to, iż był to skondensowany środek. Nie można stosować produktów z reishi przed operacjami lub tuż po nich, ponieważ istnieje zagrożenie nadmiernego krwawienia. Mogą wystąpić reakcje alergiczne, zawroty głowy, suchość w jamie ustnej i przełyku oraz zaburzenia układu pokarmowego.

Zwykle zalecana dawka to 3-4 kapsułki 3 razy dziennie, w zależności od stanu zdrowia pacjenta. Pierwsze efekty w zależności od schorzenia można zaobserwować już po 2 tygodniach, efekt leczniczy uzyskuje się do 2 miesięcy.

reishi, lakownica lśniąca

Wendell Smith, CC BY 2.0, https://www.flickr.com/photos/wendellsmith/sets/72157637206463085

Zwalczają bezsenność i pomagają przy zasypianiu. Reishi podwyższa próg bólu, przyspiesza regenerację wątroby i pomaga zwalczyć uzależnienia (w tym uzależnienie od morfiny).

Nowożytne badania tylko wyjaśniają i potwierdzają ich działanie:

http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26167490 – badanie dotyczące immunostymulacyjnej właściwości beta-glukanu z grzybów względem nowotworu płuc.

http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26124939 – tutaj zaś jest mowa o redukcji płytki miażdżycowej poprzez hamowanie tworzenia się reaktywnej formy tlenu dzięki polisacharydom z Ganoderma lucidum.

http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26102296 – zmniejszenie otyłości u myszy przez modulowanie składu flory bakteryjnej jelit.

http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26058418 – leczenie choroby alkoholowej u szczurów przy użyciu ekstraktów z reishi.

Podsumowanie

Grzyby Ganoderma lucidum (Lakownica lśniąca) w Japonii znana pod nazwą Reishi są tego rodzaju surowcem leczniczym, którego właściwości są potwierdzane przez tysiące lat. Mędrcy i ojcowie chińskiej medycyny ludowej w swoich pracach sprzed 2 tys. lat piszą żartobliwie, że regularne ich spożywanie zmniejsza wagę, a zwiększa siły witalne. Dzisiejsze czasy dają nam tę możliwości, iż mamy łatwy dostęp do tego typu produktów. Kiedyś niezwykle rzadkie grzyby zarezerwowane były tylko dla cesarzy a aktualnie każdy może skorzystać z ich dobroczynnego wpływu na zdrowie. Nawet jako wspomaganie konwencjonalnych metod leczenia.

Pozdrawiam i życzę dużo zdrowia!

Rafał

 

Źródła:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Grzyby
Kwieciński A., Jankowski A., Sawczak–Wieczorek S.: Grzyb reishi kultura orientu w walce z chorobami współczesnej cywilizacji. Grupa Dr. A.R. Kwiecińskiego; Wydawnictwo Kwieciński, Bielsko-Biała, 2008.
Grys A., Hołderna-Kędzia E., Łowicki Z.: Ganoderma lucidum – grzyb o cennych właściwościach farmakologicznych. Postępy Fitoterapii 1/2011, 28-33.
Dulęba K., Wysocki M., Styczyński J.: Terapia alternatywna i komplementarna u dzieci z chorobą nowotworową – fakty i mity. Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii, Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy, UMK, 2006.